مدیریت قرارداد (پیکره دانش)

مدیریت قرارداد مفهومی ساده و در عین حال پیچیده است که به تاسیس و اداره قرارداد در طول عمر آن اشاره دارد از مرحله شناسایی نیاز به یک کالا یا خدمات تا مرحله خرید پرداخت و حتی استفاده از آن کالا توسط خریداران به همین دلیل این مفهوم برخلاف تصور غالب در کشور ما صرفا به تنظیم یک سند حقوقی و یا تفسیر آن نمی پردازد بلکه قرارداد را در جایگاه بستر تحقق کسب و کار در نظر میگیرد بر اساس این دیدگاه جامع قرارداد ابزاری حیاتی در ایجاد ارزش برای هر کسب و کار است که محصول یا خدمت نهائی هر کسب و کار را از مرحله پیدایش تا رسیدن به دست مشتری نهائی راهبری میکند.

تجربه نشان میدهد که عدم وجود استاندارد مدون برای مدیریت قرارداد در کشور موجب سوتفاهم ها و طرح ادعاهای فراوان بین شرکتهای خصوصی و دولتی در کشور شده است. همچنین عدم شناخت یک هویت مستقل در سازمانها برای مدیریت قرارداد موجب سردرگمی واحدهای عملیاتی و تضاد بین بخشهای مختلف بازرگانی و مالی شده است. به نحوی که در سازمانهای کوچک بسیار دیده میشود که مدیران ارشد سازمان در مراحل مختلف مذاکره و یا حتی طراحی کسب و کار عملا خود مجبور به ایفای مسئولیت مدیریت قرارداد هستند و یا در سوی مقابل واحدهای حقوق و قراردادی منفصل در سازمانهای بزرگ بدون تماس با بخش های فنی و بازرگانی اسناد حقوقی را تهیه مینمایند که تفسیرهای دشوار داشته و نهایتا در زمان اجرا دچار حجم بالایی از دعاوی و تغییرات می شوند.

این موضوع تبدیل به گلوگاه نظام قضائی و داوری در کشور شده است، چرا که عدم تکمیل فرایندهای الزامی مدیریت قرارداد و در نتیجه عدم دسترسی کافی به اسناد پشتیبان و مستندات لازم، کارشناسان و داوران را مجبور به تعبیر شخصی مفاد قرارداد و یا تطویل فرآیند دادرسی می نماید. خوشبختانه در دنیا اسناد راهنما و یا استانداردهایی وجود دارد که مدیریت قرارداد را به عنوان یک چهارچوب یکپارچه مدیریتی به رسمیت شناخته و تلاش نموده اند فرآیندها و دانشهای لازم برای پیاده سازی آن را برای انواع ذینفعان قراردادهای تجاری ارائه دهند. یکی از معتبرترین این استانداردها پیکره دانشی است که انجمن مدیریت قرارداد آمریکا منتشر نموده است.

برای حل این مشکل کتاب مدیریت قرارداد (پیکره دانش) توسط دکتر گرشاسب خزائنی ترجمه شده و توسط انتشارات دادگستر منتشر شده است.

این کتاب ترجمه ای از راهنمای پیکره دانش مدیریت قرارداد تهیه شده توسط انجمن مدیریت قرارداد آمریکا است که به منظور تشریح و پیاده سازی استاندارد مدیریت قرارداد تدوین شده است. در واقع این کتاب منبع آزمون گواهینامه معتبر صلاحیت حرفه ای مدیریت قرارداد است که به عنوان یک صلاحیت اثبات شده برای استخدام در بازار کار آمریکا و حتی سازمانهای فدرال محسوب میشود.

این کتاب تلاش دارد با ارائه تکنیکها و دانشهای مورد نیاز یک مدیر قرارداد ، تربیت نماید. لذا ساختاری دو گانه شامل بر شایستگیها و فرآیندها را تعریف میکند. در سطح شایستگی دانشها و مهارتهای اصلی برای انجام وظیفه مدیریت قرارداد آموزش داده میشود. اینها مهارتهایی هستند که یک مدیر قرارداد برای انجام صحیح اهداف مدیر یا قرارداد باید بر آنها مسلط باشد. در سطح فرآیندی گامهای عملیاتی برای مدیریت قرارداد در کل چرخه عمر قرارداد معرفی و استانداردهای لازم برای هر یک آموزش داده شده است برای این منظور چرخه عمر استاندارد هر کدام تشریح شده است. قرارداد در سه مرحله پیش واگذاری واگذاری و پس واگذاری تقسیم شده است و گام ها و تعاریف پیکره دانش مدیریت قرارداد براساس فرهنگ و قوانین حاکم بر کشور آمریکا تدوین شده است و جای جای این سند به قوانین و مقرراتی ارجاع دارد که برای خواننده فارسی زبان آشنا نیست. لذا مترجم مجبور شده است تا حد ممکن پانویسهایی برای تشریح این مقررات و رویه های مورد استناد نویسندگان در متن کتاب بگنجاند. بدیهی است که این موارد صرفا جنبه توضیحی داشته است و تشریح تفصیلی بندهای قانونی متعدد میتوانست برای خواننده ایرانی خسته کننده باشد. خوانندگان در صورت تمایل برای استفاده از این سند در محیط کسب و کارهای بین المللی و بویژه در خود کشور آمریکا می بایست به اصل مقررات و قوانین رجوع نماید.

در این کتاب همچنین تلاش شده است با استفاده از ادبیات موضوع در ایران اصطلاحات و مفاهیم مدیریت قرارداد منطبق بر نظام فنی و اجرائی و نظام مهندسی کشور ارائه شود. لذا در ترجمه این استاندارد تا حد مجاز دخل و تصرف شده است که جملات و مفاهیم برای خواننده فارسی زبان قابل فهم باشد و بتواند با متن ارتباط بگیرد. این توضیحات تکمیلی و شرح مفاهیم عموما در متن کتاب و با اضافه کردن جملات تکمیلی در داخل پرانتز و یا در پانویس اضافه شده اند. در هر حال مترجم متعهد بوده است که به متن استاندارد و فادار باشد و ابداع و با تغییری در محتوای متن یا مفهوم مطلوب نویسندگان انجام نشود و توضیحات تکمیلی اضافه شده توسط ایشان صرفا کمکی برای خواننده فارسی زبان برای فهم متن و شفاف کننده مفاد استاندارد باشد.

این کتاب، ابزار مطمئنی برای فعالان کسب و کار و مراجع قضائی فراهم می سازد که بتوانند بسیاری از مشکلات و محدودیتهای نظام حقوقی و قراردادی کشور را برطرف کنند و هدف نهائی که همانا فراهم سازی نظامی امن و پایدار برای کسب و کار و توسعه اقتصادی است را تسهیل نماید.

مطالعه ی این اثر به کلیه ی قضات ، وکلا و همینطور سایر علاقمندان و پژوهشگران این حوزه توصیه می‌گردد.

سرفصل های اصلی کتاب

فصل اول - چارچوب مدیریت قرارداد

فصل دوم - نمای کلی بدنه دانش مدیریت قرارداد

فصل سوم - شایستگی های رهبری

فصل چهارم - شایستگی های مدیریت

فصل پنجم - شایستگی اصول راهنما

فصل ششم - مرحله پیش واگذاری در چرخه عمر قرارداد

فصل هفتم - مرحله واگذاری در چرخه عمر قرارداد

فصل هشتم - مرحله پس واگذاری در چرخه عمر قرارداد

فصل نهم - شایستگی یادگیری